Sơn ánh ngọc trai tạo hiệu ứng đổi màu theo góc nhìn nhờ các thành phần như hạt mica. Vì vậy, việc đánh giá bề mặt chỉ tại một góc có thể chưa phản ánh đầy đủ diện mạo màu thực tế. Trong sản xuất ô tô, thiết bị điện tử 3C, bao bì mỹ phẩm hoặc các sản phẩm sơn phủ cao cấp, kiểm soát màu sắc theo nhiều góc quan sát là một phần quan trọng để duy trì tính đồng nhất giữa mẫu chuẩn, lô sản xuất và chi tiết hoàn thiện.
Vì sao sơn ánh ngọc trai cần máy quang phổ đa góc?
Khác với bề mặt sơn thông thường, màu nhìn thấy trên sơn ánh ngọc trai có thể thay đổi khi góc chiếu sáng hoặc góc quan sát thay đổi. Hiệu ứng này liên quan đến đặc tính phản xạ và khúc xạ của các hạt trong lớp sơn. Nếu chỉ sử dụng thiết bị đo một góc, dữ liệu thu được có thể không bao quát các biến thiên màu tại những góc quan trọng.
Máy quang phổ đa góc được sử dụng để thu nhận đặc tính quang phổ ở nhiều tổ hợp góc đo. Dữ liệu sau đó có thể được biểu diễn qua những chỉ số màu như CIE Lab, LCh và độ chênh lệch màu ΔE. Cách tiếp cận này giúp chuyển đánh giá trực quan thành dữ liệu có thể đối chiếu, hỗ trợ trao đổi rõ ràng hơn giữa bộ phận phát triển công thức, kiểm tra chất lượng và sản xuất.
Đối với sơn ánh ngọc trai, một quy trình đo phù hợp thường cần xem xét đồng thời màu sắc, hiện tượng đổi màu theo góc và cảm nhận về hiệu ứng hạt. Việc lựa chọn góc đo, vị trí đo và điều kiện kiểm tra nhất quán có ý nghĩa lớn đối với khả năng so sánh kết quả.
Tiêu chí lựa chọn thiết bị đo màu đa góc
Khi lựa chọn máy quang phổ đa góc cho sơn hiệu ứng, doanh nghiệp có thể bắt đầu từ yêu cầu ứng dụng thay vì chỉ so sánh số lượng góc đo. Các tiêu chí cần cân nhắc gồm:
- Phạm vi góc đo: Số góc và cấu hình thu nhận cần phù hợp mức độ phức tạp của hiệu ứng màu trên sản phẩm.
- Độ ổn định dữ liệu: Độ lặp lại và mức độ tương quan giữa các thiết bị ảnh hưởng trực tiếp đến việc dùng chung tiêu chuẩn màu tại nhiều vị trí kiểm tra.
- Khả năng đo bề mặt thực tế: Chi tiết cong, vỏ thiết bị, phụ tùng xe hoặc mẫu có hình dạng không đều đòi hỏi thao tác đặt máy và tiếp xúc ổn định.
- Kết nối và quản lý dữ liệu: Khả năng truyền dữ liệu, xuất báo cáo và lưu vết kết quả có thể hỗ trợ xây dựng quy trình kiểm soát màu xuyên suốt.
- Yêu cầu vận hành: Tính cơ động, pin tích hợp, giao diện sử dụng và quy trình hiệu chuẩn cần phù hợp điều kiện phòng thí nghiệm hoặc hiện trường.
Dòng máy quang phổ đa góc CHN SPEC MC
Theo dữ liệu sản phẩm được cung cấp, dòng máy quang phổ đa góc cầm tay CHN SPEC MC hướng đến các cấp độ kiểm soát màu khác nhau, từ kiểm tra cơ bản đến nghiên cứu và quản lý màu sơn hiệu ứng chuyên sâu. Ba model được đề cập là MC03, MC06 và MC12.
MC03 cho nhu cầu kiểm tra màu cơ bản
MC03 có 3 góc đo chính và đầu thu 45°. Model này được định hướng cho các tình huống kiểm tra sơn ánh ngọc trai phổ thông, chẳng hạn xưởng sơn quy mô vừa và nhỏ hoặc đối màu trong dịch vụ sửa chữa xe. Thiết bị cho biết thời gian đo 2,5 giây và có thể xuất các thông số Lab* cùng ΔE.
Dữ liệu nguồn cũng nêu thiết kế tiếp xúc ở đáy nhằm hỗ trợ áp sát bề mặt sơn cong, kết nối Bluetooth, giao diện tiếng Trung và pin lithium tích hợp. MC03 phù hợp khi mục tiêu chính là chuẩn hóa thao tác kiểm tra chênh lệch màu cơ bản trên hiện trường.
MC06 cho quản lý sơn hiệu ứng nâng cao
MC06 được trang bị 6 góc đo, nhiều hơn MC03, nhằm thu nhận biến đổi màu theo các góc quan sát khác nhau. Model này được mô tả có ứng dụng trong kiểm tra chất lượng dây chuyền, tối ưu công thức sơn và đánh giá các chi tiết có hình dạng không đều như phụ tùng ô tô hoặc bao bì mỹ phẩm.
Theo thông tin cung cấp, MC06 có kích thước 194mm × 73mm × 118mm và mức sai khác giữa các thiết bị không quá 0,2. Thiết bị cũng được nêu là có thể hỗ trợ phân tích định lượng hiệu ứng lấp lánh và độ hạt, giúp bổ sung dữ liệu về cảm nhận bề mặt bên cạnh chỉ số chênh lệch màu.
MC12 cho yêu cầu nghiên cứu và kiểm tra nghiêm ngặt
MC12 là model có cấu hình đo nhiều góc nhất trong thông tin được cung cấp. Thiết bị sử dụng 7 nguồn sáng và hai đầu thu để thực hiện đo tại 12 góc chính, với phạm vi góc quan sát được nêu từ 45as-15° đến 15as80°. Model này được định hướng cho kiểm tra chi tiết ngoại thất ô tô và hoạt động nghiên cứu sơn ánh ngọc trai cao cấp.
Các tính năng được đề cập gồm nguồn sáng tăng cường vùng xanh, cảm biến CMOS mảng kép, 8 không gian màu, hơn 10 công thức sai khác màu, camera màu để xem trước và định vị vị trí đo. Với những nhu cầu phân tích phổ, mô phỏng màu hoặc theo dõi dữ liệu trong quy trình sản xuất quy mô lớn, MC12 là lựa chọn cần được đánh giá theo yêu cầu kỹ thuật cụ thể của từng đơn vị.
Gợi ý xây dựng quy trình kiểm soát màu sơn
Thiết bị đo chỉ phát huy hiệu quả khi đi cùng quy trình nhất quán. Doanh nghiệp nên xác định mẫu chuẩn, các vị trí đo đại diện, số lần đo và ngưỡng chấp nhận trước khi đưa kết quả vào đánh giá chất lượng. Bề mặt mẫu cần được làm sạch và đặt đúng vị trí để hạn chế sai khác do thao tác.
Với sơn ánh ngọc trai, nên so sánh dữ liệu tại các góc đo tương ứng thay vì chỉ dựa vào một giá trị tổng hợp. Kết hợp dữ liệu màu, ΔE và thông tin về hiệu ứng hạt sẽ giúp nhận diện rõ hơn nguyên nhân sai khác giữa các lô hoặc giữa chi tiết sửa chữa và bề mặt gốc. Lựa chọn máy quang phổ đa góc CHN SPEC phù hợp vì thế nên dựa trên mức độ phức tạp của hiệu ứng sơn, môi trường sử dụng và yêu cầu quản lý dữ liệu của quy trình.
