Thiết bị kiểm tra dòng rò

Đo dòng rò trong nhà và những kinh nghiệm thực tế của người làm nghề điện

Trong sinh hoạt hiện đại, các sự cố như cầu dao ngắt đột ngột, tủ lạnh hoạt động thất thường hoặc máy giặt tự dừng rồi khởi động lại thường có nguyên nhân liên quan đến dòng rò. Đây là dạng dòng điện yếu, không gây cháy nổ ngay lập tức nhưng lại đủ khiến thiết bị vận hành không ổn định và gây ra nhiều phiền phức.

Dòng rò xuất hiện như thế nào trong gia đình

Dòng rò hiếm khi đến từ một nguyên nhân duy nhất. Hầu hết các thiết bị điện tử như tivi, máy tính, tủ lạnh hay thiết bị mạng đều chứa mạch lọc nhiễu. Những mạch này sinh ra một lượng điện nhỏ thoát ra vỏ thiết bị hoặc đi xuống đất. Khi số lượng thiết bị tăng lên, tổng dòng rò cộng dồn có thể trở thành nguyên nhân khiến các thiết bị khác hoạt động bất thường.

Dây điện âm tường là nguồn phát sinh phổ biến khác. Ở những căn nhà lâu năm, tường có thể bị thấm nước, khiến dây điện trong tường ẩm và lão hóa. Khi lớp cách điện bị suy yếu, bề mặt dây trở thành đường dẫn điện mỏng, đặc biệt trong những ngày thời tiết nồm. Các ổ cắm, công tắc cũ hoặc mối nối lỏng cũng góp phần tạo ra dòng rò do bụi bẩn và hơi ẩm hình thành lớp dẫn điện theo thời gian.

Đọc thêm để hiểu rõ hơn về dòng rò: Khái niệm dòng rò ? Kiểm tra dòng rò bằng cách nào ?

Vì sao dòng rò gây nhiều phiền phức

Dòng rò thường khiến người dùng lúng túng vì mức độ ảnh hưởng thay đổi theo môi trường và thời điểm. Trong nhiều trường hợp, cầu dao chống giật ngắt liên tục dù thiết bị vẫn đang hoạt động bình thường. Điều này thường xảy ra vào những ngày độ ẩm cao khi các ổ cắm, dây âm tường hoặc thiết bị tích tụ hơi nước. Khi cộng dồn với hoạt động như xả tuyết của tủ lạnh hoặc giữ nhiệt của bình nóng lạnh, dòng rò dễ vượt quá ngưỡng an toàn và cầu dao sẽ ngắt theo đúng chức năng bảo vệ.

Ngoài hiện tượng ngắt cầu dao, nhiều gia đình cũng gặp tình trạng chạm tay vào vỏ máy giặt hoặc tủ lạnh thấy tê nhẹ. Đây là dấu hiệu thiết bị đã giảm chất lượng cách điện. Về lâu dài, thiết bị có dòng rò thường tiêu tốn điện hơn, nóng hơn và dễ xuất hiện lỗi bất thường, dẫn đến tuổi thọ giảm.

Cách người thợ điện khoanh vùng dòng rò

Trong các phương pháp kiểm tra, ampe kìm đo dòng rò là công cụ quan trọng nhất. Khi khảo sát một căn nhà, bước kiểm tra đầu tiên thường là đo tổng dòng rò tại cầu dao chính bằng cách kẹp cả dây pha và dây trung tính vào ampe kìm. Con số thu được cho thấy tình trạng tổng thể của hệ thống.

Tham khảo một số hãng như: Thiết bị đo dòng rò Fluke, Thiết bị đo dòng rò để bàn GW INSTEK, Ampe kìm đo dòng rò UNI-T,... Tất cả đều được phân phối tại EMIN

Từ kết quả ban đầu, khu vực nghi ngờ được thu hẹp bằng cách ngắt từng nhánh điện và đo lại. Nhánh nào bị ngắt mà giá trị giảm rõ rệt thì khả năng cao đang có sự cố. Cách làm này giúp người thợ khoanh vùng khu vực nhanh mà không cần kiểm tra từng phòng riêng lẻ.

Khi đã xác định vùng có dấu hiệu bất thường, kiểm tra thiết bị trong khu vực trở nên dễ dàng hơn. Các thiết bị di động được rút khỏi ổ cắm để xem dòng rò giảm hay không. Đối với thiết bị gắn cố định như điều hòa, bình nóng lạnh hoặc bếp âm, đo trực tiếp trên dây cấp riêng cho phép xác định nhanh tình trạng cách điện của thiết bị mà không cần tháo rời.

Những điều các hộ gia đình nên lưu ý

Dòng rò không phải là sự cố quá nguy hiểm nếu được phát hiện và xử lý kịp thời. Các gia đình có nhiều thiết bị điện tử thường có mức dòng rò cơ bản cao hơn và mức này tăng theo độ ẩm của không khí. Điều này hoàn toàn bình thường và không phải lúc nào cũng là dấu hiệu hệ thống gặp vấn đề nghiêm trọng.

Tuy nhiên, các dấu hiệu như cầu dao ngắt bất thường vào ngày thời tiết khô ráo, thiết bị tự tắt khi đang sử dụng hoặc cảm giác tê nhẹ khi chạm vào vỏ máy là những cảnh báo cần được quan tâm. Khi xuất hiện những hiện tượng này, công việc kiểm tra dòng rò là bước cần thiết để đảm bảo an toàn và ngăn ngừa sự cố nghiêm trọng hơn.

Giữ không gian sống khô ráo, phân bổ thiết bị hợp lý để tránh quá tải một đường dây và chủ động kiểm tra khi có dấu hiệu bất thường là cách tốt nhất giúp hệ thống điện vận hành ổn định và an toàn trong thời gian dài.

Kết luận:

Trên đây là những điểm quan trọng giúp nhìn rõ hơn về cách dòng rò hình thành, vì sao nó gây phiền phức và cách người làm nghề điện xác định vấn đề trong gia đình. Hiểu đúng bản chất của dòng rò giúp tránh hoang mang khi hệ thống điện có dấu hiệu bất thường và cũng giúp việc xử lý trở nên chủ động hơn. Khi được kiểm tra định kỳ và phát hiện kịp thời, hệ thống điện trong nhà luôn duy trì được sự an toàn, ổn định và bền bỉ theo thời gian.