Hiểu đúng về vàng sa khoáng không chỉ giúp người đi bãi đỡ mất công, mà với các đơn vị thu mua hay kiểm định kim loại, đây cũng là vấn đề cần nhìn rõ bằng con số chứ không thể đoán mò.
Vàng sa khoáng hình thành như thế nào?
Vàng trong tự nhiên vốn nằm trong các mạch quặng sâu ở vùng núi. Qua hàng triệu năm, đá bị phong hóa, mạch vàng bị vỡ vụn thành những hạt nhỏ. Dòng nước cuốn theo đất đá trôi xuống hạ lưu, rồi lắng lại ở những đoạn sông suối có địa hình đặc biệt.
Chính vì vậy, vàng sa khoáng thường xuất hiện ở những nơi dòng chảy đổi hướng, bãi bồi tích tụ lâu năm hoặc các khe đá giữ lại khoáng chất nặng. Nó không nằm lộ ra rõ ràng, mà kẹt giữa một lớp hỗn hợp gồm cát, sỏi và nhiều loại khoáng khác.

Vì sao vàng sa khoáng khó đánh giá bằng mắt thường?
Điểm khó nhất của vàng sa khoáng nằm ở chỗ hạt vàng rất nhỏ và thường đi kèm nhiều tạp chất. Có những mẫu đất nhìn tưởng như có giá trị, nhưng thực tế hàm lượng vàng lại rất thấp. Ngược lại, có mẫu không khác gì cát bình thường nhưng lại chứa kim loại quý.
Ngoài vàng, sa khoáng còn lẫn nhiều nguyên tố nặng như sắt, đồng, chì hoặc bạc. Nếu chỉ dựa vào kinh nghiệm hoặc quan sát thủ công, rất dễ nhầm lẫn, đặc biệt trong giai đoạn giá vàng đang cao, hoạt động thu mua ngoài thị trường cũng sôi động hơn.
Nhu cầu kiểm tra hàm lượng kim loại ngày càng rõ rệt
Không chỉ người đi bãi, mà các cơ sở thu mua vàng nguyên liệu, doanh nghiệp tái chế kim loại hay phòng kiểm định vật liệu đều cần biết rõ trong mẫu đang có gì. Một mẫu sa khoáng có thể chứa vàng, nhưng cũng có thể chỉ là khoáng nặng thông thường.
Lúc này, điều quan trọng không còn là cảm giác hay phán đoán nữa, mà là khả năng phân tích nhanh thành phần kim loại để xác định giá trị thực tế trước khi quyết định thu mua hoặc khai thác.
Công nghệ XRF giúp phân tích nhanh mẫu sa khoáng
Trong thực tế, nhiều đơn vị hiện nay sử dụng công nghệ XRF để kiểm tra thành phần kim loại ngay tại chỗ. Đây là phương pháp cho phép phân tích nhanh các nguyên tố có trong mẫu mà không cần xử lý phức tạp hay mất nhiều thời gian.
Với những mẫu khoáng có cấu trúc lẫn tạp như sa khoáng, việc có kết quả rõ ràng sẽ giúp tránh được rất nhiều rủi ro khi đánh giá.

LANScientific TrueX TCB là model đang có tại EMIN
Trong danh mục máy phân tích thành phần kim loại X-ray, EMIN hiện cung cấp dòng máy quang phổ XRF LANScientific TrueX TCB. Đây là thiết bị được nhiều đơn vị lựa chọn để kiểm tra nhanh thành phần kim loại trong mẫu quặng, hợp kim hoặc các mẫu thu mua thực tế.
Với những trường hợp cần đánh giá hàm lượng kim loại trong sa khoáng, thiết bị này giúp rút ngắn thời gian kiểm tra và đưa ra cơ sở rõ ràng hơn thay vì chỉ dựa vào cảm quan.
Đi bãi vẫn cần hiểu địa hình, hiểu dòng nước và kinh nghiệm thực tế. Nhưng để biết mẫu đất đá đó có giá trị đến đâu, nhất là khi thị trường vàng đang nóng, việc phân tích thành phần kim loại là bước không thể thiếu.
Những thiết bị như máy quang phổ XRF LANScientific TrueX TCB giúp quá trình kiểm tra trở nên minh bạch hơn, phục vụ tốt cho cả người thu mua, đơn vị kiểm định và doanh nghiệp làm việc với kim loại quý.





