Đèn sáng yếu hơn mọi ngày, điều hòa chạy mãi không lạnh, máy bơm khởi động chậm hay máy tính tự khởi động lại đều khiến nhiều người nghĩ ngay đến chuyện "điện yếu". Điều thú vị là những biểu hiện này cũng xuất hiện khi điện áp vẫn nằm trong giới hạn bình thường.
Đổi dây điện, mua ổn áp hay gọi thợ ngay từ đầu đôi khi lại tốn thời gian và chi phí không cần thiết, phép đo điện áp đơn giản thường giúp khoanh vùng nguyên nhân nhanh hơn rất nhiều.
Điện áp bao nhiêu bắt đầu ảnh hưởng đến các thiết bị?
Với ai chưa biết hoặc chưa rõ, nguồn điện sinh hoạt tại Việt Nam có điện áp danh định khoảng 220 V. Phần lớn hầu hết thiết bị điện gia dụng vẫn hoạt động ổn định khi điện áp dao động trong khoảng 200 - 240 V. Mức điện áp giảm xuống dưới ngưỡng này sẽ khiến nhiều thiết bị bắt đầu xuất hiện dấu hiệu bất thường.

Bạn có thể bắt gặp những hiện tượng như:
+ Đèn sáng yếu.
+ Điều hòa khó đóng máy nén.
+ Máy bơm quay chậm.
+ Quạt yếu hơn bình thường.
+ Máy tính hoặc thiết bị điện tử tự khởi động lại.
Đây cũng là thời điểm hoàn toàn nên kiểm tra điện áp
Đo điện áp trước, nhiều khả năng sẽ biết nên kiểm tra ở đâu
Nhiều người cho rằng muốn biết điện yếu phải chờ điện lực kiểm tra. Thực ra để nói, một đồng hồ vạn năng cầm tay đã đủ để đánh giá nhanh tình trạng nguồn điện trong gia đình hoặc xưởng sản xuất nhỏ.
Thao tác khá đơn giản:
- Chuyển đồng hồ sang chế độ đo điện áp AC.
- Đặt hai que đo vào ổ điện.
- Quan sát giá trị hiển thị trên màn hình.
- Điện áp vẫn duy trì quanh 220 V nhưng thiết bị hoạt động yếu thường liên quan đến bản thân thiết bị hoặc hệ thống dây dẫn.
- Ngược lại, nhiều ổ cắm đều chỉ còn khoảng 180–190 V sẽ cho thấy nguồn điện đang sụt áp rõ rệt.
Tham khảo:
6 dấu hiệu nhận biết sớm tụ đề cháy để tránh mất tiền triệu
Đồng hồ kim còn đo được tụ điện không
Điện áp giảm không phải lúc nào cũng do điện lực
Kết quả đo điện áp sẽ giúp việc tìm nguyên nhân trở nên dễ dàng hơn.
Vài tình huống khá phổ biến gồm:
+ Nhu cầu sử dụng điện tăng mạnh vào giờ cao điểm.
+ Nhà ở xa trạm biến áp.
+ Đường dây dẫn quá dài.
+ Dây điện có tiết diện nhỏ.
+ Mối nối bị lỏng hoặc oxy hóa.
Quá nhiều thiết bị công suất lớn hoạt động cùng lúc. Mỗi nguyên nhân cần những hướng xử lý khác nhau. Vì vậy, đo điện áp luôn là bước nên thực hiện đầu tiên trước khi thay thế bất kỳ thiết bị nào.
Nỗi lo điện áp lúc cao lúc thấp
Nguồn điện dao động liên tục thường gây nhiều ảnh hưởng hơn việc điện áp thấp ổn định. Có thời điểm điện áp đạt khoảng 225 V, vài phút sau giảm xuống còn 185 V rồi lại tăng trở lại. Chính sự thay đổi liên tục này khiến nhiều thiết bị điện tử hoạt động thiếu ổn định.

Dấu hiệu dễ gặp gồm:
+ Máy tính tự khởi động lại.
+ Điều hòa báo lỗi.
+ Tủ lạnh đóng ngắt liên tục.
+ Bộ nguồn điện tử nhanh xuống cấp.
+ Động cơ nóng bất thường.
Giá trị điện áp thay đổi lớn giữa nhiều lần đo cũng là cơ sở để kiểm tra lại hệ thống cấp điện hoặc liên hệ đơn vị điện lực xác minh tình trạng nguồn.
Có nên mua ổn áp ngay hay đo điện trước?
Ổn áp phát huy hiệu quả khi nguyên nhân đến từ nguồn điện bên ngoài. Trường hợp điện áp đầu vào thấp trong thời gian dài, thiết bị này sẽ giúp duy trì mức điện áp ổn định hơn cho các thiết bị điện trong nhà.
Một bức tranh hoàn toàn khác sẽ xuất hiện khi nguồn điện vẫn bình thường nhưng ổ cắm cháy ngầm, dây dẫn bị lỏng hoặc thiết bị đang gặp sự cố. Lúc này, lắp thêm ổn áp cũng không giải quyết được vấn đề. Phép đo điện áp luôn mang lại câu trả lời rõ ràng hơn trước khi quyết định đầu tư thêm thiết bị.
Phép đo nhỏ thường giúp tránh được khá nhiều lần sửa sai
Giá trị của đồng hồ vạn năng không nằm ở việc đo được bao nhiêu thông số, mà ở khả năng giúp người dùng xác định đúng hướng kiểm tra ngay từ đầu. Ngoài điện áp AC và DC, đồng hồ còn hỗ trợ:
+ Đo điện trở.
+ Kiểm tra thông mạch.
+ Đo dòng điện (tùy model).
+ Kiểm tra pin.
+ Đánh giá nhanh 1 số linh kiện điện tử.
Đối với tình trạng điện yếu hoặc điện áp chập chờn, chỉ riêng phép đo điện áp cũng đã giúp loại bỏ khá nhiều phỏng đoán và tránh việc thay thế linh kiện không cần thiết.
Trên đây là những thông tin giúp bạn kiểm tra và khắc phục tình trạng điện yếu, điện áp chập chờn bằng đồng hồ vạn năng. Hy vọng bài viết sẽ giúp bạn xác định đúng nguyên nhân trước khi tiến hành sửa chữa hoặc đầu tư thêm thiết bị. EMIN hiện cung cấp nhiều dòng đồng hồ vạn năng cầm tay phù hợp cho thợ điện, kỹ thuật viên bảo trì cũng như người dùng muốn chủ động kiểm tra nguồn điện





